Panik atak terapisi, aniden gelen yoğun korku ataklarının neden başladığını ve neden tekrar ettiğini anlamaya, atak korkusuyla kaçınılan yerlere yeniden dönebilmeye odaklanan psikoterapidir. Psikoeren'de panik atak yaşayan yetişkinlerle İzmit'te yüz yüze ya da online görüşüyoruz. Bilişsel davranışçı terapi bu alanda en çok kullanılan yaklaşımlardan biridir.
Kendinizi anlatabildiğiniz bir alan.
Gece üçte kalbiniz hızla çarparak uyanıyorsunuz. Nefes almakta zorlanıyorsunuz, elleriniz titriyor, bir şey olacakmış gibi hissediyorsunuz. Acil serviste EKG çekiliyor, kan tahlili yapılıyor ve “bir şeyiniz yok” deniyor. Birkaç gün sonra aynı şey markette, trafikte ya da toplantıda tekrar ediyor.
Panik atak, aniden başlayan yoğun bir korku atağıdır ve bedende güçlü belirtilerle gelir. NIMH ve Dünya Sağlık Örgütü'nün saydığı belirtiler arasında şunlar var:
Ataklar sizi geceleri uykudan uyandırıyorsa uykuda gelen atakları ayrı bir sayfada anlatıyoruz; uykunuz haftalardır bozuksa uyku düzeniyle çalışma sayfasına bakın.
Bu belirtiler kalp krizi gibi hissettirebilir. Bu yüzden belirtiler ilk kez ortaya çıktığında bir hekime görünmek ve bedensel bir nedeni dışlatmak gerekir (NIMH). İkisini ayırmak için: panik atak mı kalp krizi mi. Göğsünüzde yeni başlayan bir ağrı varsa randevu beklemeyin, 112'yi arayın.
Panik atak tek bir olaydır; panik bozukluğu ise atakların tekrar etmesi ve kişinin bir sonraki atağın ne zaman geleceği konusunda sürekli endişe duymasıdır (WHO). Panik bozukluğunda kişi çoğu zaman atak yaşadığı yerlerden kaçınmaya başlar: toplu taşımaya binmez, kalabalık yerlere girmez, yalnız kalmaktan çekinir. Hayatı daraltan çoğu zaman atağın kendisinden çok bu kaçınmadır. Tanıyı koymak hekimin yetkisindedir; psikolog olarak biz atakların ve kaçınmanın üzerine çalışırız.
İlk iş, atağın sizde nasıl başladığını çıkarmaktır: hangi duyumla, hangi düşünceyle, nerede. Sonra çoğu zaman şu dört adım gelir:
Çarpıntı ve nefes darlığının neden olduğunu, “kalbim duracak” düşüncesinin atağı nasıl büyüttüğünü görürüz.
Atakta gelen felaket düşüncelerini seansta tek tek ele alır, gerçekte olanla karşılaştırırız.
Market, toplu taşıma ya da evde yalnız kalmak gibi durumlara küçük adımlarla, sizin hızınızda döneriz.
Nefes ve beden farkındalığı çalışmalarını küçük günlük görevlerle sürdürürsünüz; zorlandığınız yeri seansta konuşuruz.
Üçüncü adımda çarpıntı ya da baş dönmesi gibi korkulan duyumlar seansta kontrollü olarak oluşturulur; amaç bunların tehlikeli olmadığını yaşayarak öğrenmektir (interoseptif maruz bırakma).
Dünya Sağlık Örgütü bu tür bilişsel davranışçı yaklaşımları kaygı bozukluklarında en çok kanıta sahip yöntemler arasında sayar. Kaç seans süreceği kişiden kişiye değişir; ilerlemeyi birlikte değerlendiririz.
Panik atakta ilk adım, bedensel bir nedeni dışlatmak için hekime görünmektir (NIMH); sonra psikoterapi için psikoloğa, ilaç değerlendirmesi için psikiyatriste gidilir. Ataklar çok sık geliyorsa ya da ilacı konuşmak istiyorsanız sizi bir psikiyatriste yönlendiririz; terapi ve ilaç birlikte yürüyebilir. Hangi doktora hangi sırayla gidileceği: Psikolog mu, psikiyatrist mi? Panik atak için hangi doktora gidilir?
Panik atak çocuk ve ergenlerde de görülebilir; karın ağrısı ya da okula gitmek istememe gibi farklı biçimlerde ortaya çıkabilir. Çocuklarla oyun ve konuşma yoluyla çalışır, ebeveynle düzenli görüşürüz. Atak anında ne yapılacağını ve çocuklarda terapiyi ayrı sayfada anlattık; diğer konular: Çocuk ve ergen terapisi
İlk görüşmede atakların ne zaman başladığını, ne sıklıkla geldiğini ve hangi yerlerden kaçındığınızı konuşuruz. Daha önce yapılan tıbbi tetkikleri ve kullandığınız ilaçları da sorarız. Görüşmenin sonunda bir çalışma planı ve seans sıklığı öneririz.
İlk videoda panik atağın belirtileri ve nedenleri, ikincisinde terapi sürecinin nasıl ilerlediği anlatılıyor. Video siz oynat düğmesine basınca yüklenir. Televizyon yayınları Basında sayfasında.
Panik atak hakkında en çok sorulan sorular. Tüm sorular: Sık sorulan sorular
Panik atak korkutucudur, ama NHS'e göre tehlikeli değildir ve bedene zarar vermez. NIMH de atakların hayati tehlike taşımadığını, bedensel belirtilerin zamanla geçtiğini yazar. Göğüs ağrısı ve çarpıntı kalp krizine benzeyebildiği için ilk atakta hekime görünmek gerekir. Göğsünüzde yeni başlayan bir ağrı varsa randevu beklemeden 112'yi arayın. Atak sırasında ölçülen tansiyonun neden yüksek çıkabildiğini kaygı ve tansiyon yazımızda anlattık.
NHS'e göre panik atakların çoğu 5 ile 20 dakika sürer; NIMH birkaç dakikadan bir saate kadar uzayabildiğini belirtir. Atak kendiliğinden geçer. Terapide ele alınan, atakların tekrar etmesi ve atak korkusuyla yapılan kaçınmadır. NIMH, bilişsel davranışçı terapiyi panik bozukluğunda temel psikoterapi olarak tanımlar. Ne kadar süreceği kişiden kişiye değişir.
NHS, atak sırasında mümkünse olduğunuz yerde kalmayı, yavaş ve derin nefes almayı, atağın geçeceğini ve hayati tehlike taşımadığını kendinize hatırlatmayı önerir. Atak geçtikten sonra nerede, hangi duyumla başladığını kısaca not etmek, terapide atağın sizdeki döngüsünü çıkarmayı kolaylaştırır. Nefes çalışmalarını nefes egzersizleri yazısında adım adım anlattık.
Olabilir, ama bu belirtilerin nedenini psikolog değil hekim belirler. NIMH, panik belirtileri ilk kez ortaya çıktığında bedensel bir nedeni dışlamak için muayene önerir. Hekim bedensel bir neden bulmadıysa ve belirtiler korku anlarında artıyorsa bunu ilk görüşmede konuşuruz. Ayrıntı: boğazda yumru hissi ve panik atak ile kalp teklemesi arasındaki fark. Atak olmadan süren hastalık korkusu için ilgili sayfaya bakın.
Son güncelleme: Editör: Uzm. Klinik Psk. Asım Eren · info@psikoeren.com.tr
Görüşme türü, seans süresi ve uygun randevu zamanları hakkında bilgi alabilirsiniz.
Her gün 08.00–22.00 · Mesai saatlerinde aynı gün dönüyoruz.
Ya da randevu formunu doldurun ↗
Size yardımcı olalımAra · WhatsApp · RandevuNasıl yardımcı olabiliriz?
Her gün 08.00–22.00 · Mesai saatlerinde aynı gün dönüyoruz.
Kim için destek arıyorsunuz?
Sık aranan
PsikologlarımızUzm. Klinik Psk. Asım Eren · Psk. Aleyna Eren
