OKB ve sosyal fobi terapisi, kafadan atılamayan takıntılı düşünceler ve bunlara eşlik eden kontrol, temizlik ya da sayma davranışları ile başkalarının önünde değerlendirilme korkusu üzerine yapılan psikoterapidir. Psikoeren'de bu konularda ve özgül fobilerde yetişkinlerle İzmit'te yüz yüze ya da online görüşüyoruz. Bilişsel davranışçı terapi bu alanda en çok kullanılan yaklaşımlardan biridir.
Düşüncelerinizi utanmadan anlatabileceğiniz bir oda.
Evden çıktınız, merdivenlerden indiniz, geri döndünüz. Kapı kilitli. Bir kez daha baktınız. Başka bir sabah, toplantıda söyleyecek bir şeyiniz var; cümleyi kafanızda üç kez kurdunuz, yüzünüzün kızaracağını düşündünüz ve söz başkasına geçti.
Obsesif kompulsif bozukluk (OKB), istenmeyen ve tekrar eden düşüncelerin (obsesyonlar) ve bu düşüncelerin yarattığı kaygıyı azaltmak için yapılan tekrarlayıcı davranışların (kompulsiyonlar) günlük hayatı aksatmasıdır (NIMH). NIMH'nin verdiği örnekler:
Zarar verme, din ya da cinsellikle ilgili düşünceler çoğu zaman en zor anlatılanlardır. NIMH bu düşünceleri kişinin istemediği ve kaygı uyandıran düşünceler olarak tanımlar; böyle bir düşüncenin aklınıza gelmesi onu istediğiniz anlamına gelmez. Seansta bunları utanmadan anlatabilirsiniz.
NIMH'ye göre OKB'si olan kişiler bu düşünce ve davranışlara genellikle günde bir saatten fazla zaman ayırır. Tanıyı koymak hekimin yetkisindedir; psikolog olarak biz obsesyon ve kompulsiyon döngüsü üzerine çalışırız.
Sosyal kaygı bozukluğu (sosyal fobi), başkaları tarafından izlenme, değerlendirilme ya da yargılanma korkusunun kişiyi bu durumlardan kaçınmaya itecek kadar yoğun olmasıdır (NIMH). Utangaç biri yeni bir ortamda bir süre çekingen kalır; sosyal kaygı bozukluğunda ise korku kişiyi toplantıdan, düğünden, telefonla aramaktan tümüyle uzak tutabilir. Başkalarının önünde kızarma, terleme, titreme, kalp hızlanması ve mide bulantısı eşlik edebilir. Hayatı daraltan çoğu zaman bu kaçınmadır. Ayrıntı: sosyal anksiyete nasıl yenilir
Özgül fobi, belirli bir nesne ya da durumun yol açtığı ve kişiyi ondan kaçınmaya iten yoğun kaygıdır. NHS'nin saydığı örnekler arasında köpek, böcek ya da yılan gibi hayvanlar; uçmak, yükseklik ve kapalı alanlar; kan ve kusmuk var. Özgül fobilerde de çalışma kaçınılan şeye adım adım yaklaşmaya dayanır. İlgili: uçuş korkusu, korku nasıl yenilir, korku ile fobi farkı.
Kontrol ve temizlik gününüzün saatlerini alıyorsa ya da ilacı konuşmak istiyorsanız psikoterapinin yanında psikiyatrik değerlendirme gerekir; NIMH'ye göre OKB'de ilaç ile psikoterapi birlikte de kullanılır. Psikolog ilaç yazmaz, sizi bir psikiyatriste yönlendiririz. İki meslek arasındaki farkı ayrı bir rehberde anlattık.
İlk iş, sizdeki döngüyü çıkarmaktır: hangi düşünce ya da durum, hangi kaygı, hangi kontrol ya da kaçınma. Kaç seans süreceği kişiden kişiye değişir; ilerlemeyi birlikte değerlendiririz.
Tetikleyiciyi, kaygıyı ve kaygıyı geçici olarak azaltan davranışı birlikte yazarız.
En az korkutandan en çok korkutana bir liste hazırlar, nereden başlayacağınızı birlikte seçeriz.
OKB'de kompulsiyonu yapmadan durmayı, sosyal kaygıda kaçınılan yerlere küçük adımlarla dönmeyi çalışırız.
“Herkes kızardığımı fark etti” ya da “aklıma geldiyse bir anlamı var” gibi düşünceleri seansta sınarız.
İlk görüşmede düşüncelerin ve davranışların ne zamandır sürdüğünü, günde ne kadar zaman aldığını ve hangi durumlardan kaçındığınızı konuşuruz. Kullandığınız ilaçları da sorarız. Görüşmenin sonunda bir çalışma planı ve seans sıklığı öneririz.
OKB ve sosyal fobi hakkında en çok sorulan sorular. Tüm sorular: Sık sorulan sorular
NIMH'ye göre OKB'yi tamamen ortadan kaldıran bir yöntem yoktur; psikoterapi, ilaç ya da ikisi birlikte belirtileri yönetmeye ve günlük hayata dönmeye yardım eder. Bilişsel davranışçı terapinin bir türü olan maruz bırakma ve tepki önleme, kompulsiyonları azaltmada araştırmayla desteklenir. İlacı psikiyatrist değerlendirir. Belirtilerin seyrini OKB nedir yazısında anlattık.
Hayır. Sitede online test bulunmuyor; değerlendirme ilk görüşmede psikologla yüz yüze ya da online yapılır. İlk görüşmede düşüncelerin ne sıklıkla geldiğini ve hangi davranışların eşlik ettiğini birlikte çıkarırız. İnternetteki testler tanı koymaz; OKB ya da sosyal kaygı bozukluğu tanısını koymak hekimin, ruh sağlığında psikiyatristin yetkisindedir.
Aynı şey değildir. NIMH'ye göre OKB'de istenmeyen düşünce, dürtü ya da imgeler tekrar tekrar gelir ve kişi bunların yarattığı kaygıyı kontrol etme, sayma ya da temizlik gibi tekrarlayan davranışlarla azaltmaya çalışır. Yaygın kaygıda endişe gündelik konular arasında dolaşır. Sürekli endişe için kaygı ve anksiyete, hastalık korkusu için sağlık kaygısı sayfasına bakın.
Son güncelleme: Editör: Uzm. Klinik Psk. Asım Eren · info@psikoeren.com.tr
Görüşme türü, seans süresi ve uygun randevu zamanları hakkında bilgi alabilirsiniz.
Her gün 08.00–22.00 · Mesai saatlerinde aynı gün dönüyoruz.
Ya da randevu formunu doldurun ↗
Size yardımcı olalımAra · WhatsApp · RandevuNasıl yardımcı olabiliriz?
Her gün 08.00–22.00 · Mesai saatlerinde aynı gün dönüyoruz.
Kim için destek arıyorsunuz?
Sık aranan
PsikologlarımızUzm. Klinik Psk. Asım Eren · Psk. Aleyna Eren
