Psikolojik testler günümüzde çeşitli alanlarda ve farklı yöntemlerle yapılarak var olduğu hissedilen sorunların tespiti için kullanılırlar. Psikolojik durumların tespitinde son derece etkili olan bu testler, cinsel, resimli ve görsel psikolojik testler gibi yöntemlerle gerçekleştirilir.

Psikolojik testler, temel olarak, bir bireyin davranış modelinin ortaya çıkartılması için uygulanan standartlaştırılmış ve nesnel bir ölçüm tekniğidir. Test sonuçları, psikoloji merkezi tarafından yapılır ve insan davranışı örnekleri sağlar ve diğer insanların veya farklı zamanlardaki insanların davranışlarıyla karşılaştırmaya izin verir.

Psikolojik olarak hissedilen sorunlar üzerinde etkili olan ve fiziksel özellikleri doğrudan ölçmek için uygun olmayan psikolojik testlerde kişinin uyarıcılara karşı tepkileri ölçülür. Kişiler tarafından uyaranlara verilen tepkileri ise bireyin duygu, düşünce, inanç ve tutumlarını yansıtan davranışlar olarak kabul edilir. Kısacası, psikolojik testler davranış kalıplarıdır ve standart koşullar altında elde edilir ve muhakkak alanında uzman bir psikoterapist tarafından yapılmalıdır.

Psikolojik Testlerin Özellikleri Nelerdir?

Genel olarak psikolojik testlerin işlevini ve fonksiyonlarını kavrayabilmek için öncelikle psikolojik testler nedir sorusunun cevabı bulunmalıdır. Bu testler, aynı kişinin farklı durumlara veya diğer kişilerle arasındaki farklılıklara tepkilerini ölçmektir. Psikolojik testler ilk olarak okullarda çocuklar üzerinde kullanılmıştır. Kullanım alanındaki ilk faydalı testler ise zeka geriliği alanında geliştirildi ve halen de uygulamaya devam ediliyor.

Daha sonra ise psikolog ofisi uygulamalarında, duygusal olarak zayıflamış, çocuk suçlular ve diğer davranış bozuklukları alanlarında da testler yapılmaya başlanmıştır. Psikolojik testler, mevcut uygulama göz önüne alındığında, psikiyatrik bozuklukların tanısında veya sınıflandırılmasında, sıklık, bulgu veya tahmin şeklinde incelemelerde sıklıkla kullanılmaktadır. İyi yapılandırılmış testlerle bireysel farklılıkların hassas ölçümü, her tür araştırma için çok önemlidir. Bu sayede incelenen konuları daha objektif, geçerli ve daha güvenilir bir şekilde değerlendirmek istiyoruz.

Psikolojik Test ve Ölçek Türleri

Psikolojik testler farklı özelliklerine göre sınıflandırılabilir. Ancak en yaygın sınıflandırma, yetenek testleri ve kişilik testlerinin sınıflandırılmasıdır. Söz konusu psikolojik testler nelerdir sorularına verilecek en doru cevaplar aşağıda listelenmiştir.

Bugün başarıyla yapılabilen ve olumlu sonuç veren psikolojik test türleri şunlardır;

• Zeka düzeyinin belirlenmesinde uygulanan zeka testleri
• Yetenek ve beceri testleri
• Kişilik sorunlarını belirleyen kişilik testleri
• Ruhsal rüsum analizi için yapılan psikopatoloji testleri
• Bireyin zihinsel durumu ve algı düzeyinin belirlenmesinde kullanılan nöropsikolojik testler

Alanında uzman personelin görev yaptığı kocaeli psikolog tarafından itina ile uygulanan söz konusu testlerin her birinin farklı bir bulguyu ortaya çıkartmak için yapılan testlerdir. Beyin ve davranış arasındaki ilişkiye dayanan ve çeşitli beyin fonksiyonlarının düzeylerini ölçmeyi amaçlayan nöropsikolojik testler, yakın zeka testleri olarak da kabul edilir.

Psikolojik Testlerin Faydaları Nelerdir?

Uzman psikolog lar tarafından yapılabilin cinsel psikolojik testler ve diğer tüm testlerin birçok faydası ve işlevi bulunmaktadır. Psikolojik testin temel felsefesi, testin öznel veya nesnel olmasıdır ve kişisel olarak her bireye ayrı ayrı yöntemlerle yapılabilmesidir. Subjektif testler, puanlama sürecinin kişisel deneyime dayandığı testler şeklindedir. Öte yandan uygulanan objektif testlerin puanlama süreci, testi tamamlayan her birey için aynıdır.

Sosyal yaşamı içerisinde çeşitli sorunlar yaşayan kişilere uygulanacak olan testlerin faydaları şu şekilde sıralanabilir;

• Genellikle ekonomik bir test sürecidir ve doğru bilgileri yansıtır.
• Gözlem tekniklerine kıyasla daha objektif ve güvenilir bilgilerin toplanmasını sağlar.
• Testlerden elde edilen sayısal veriler, psikolojik kavramları tanımlamanın olağan yolunu sağlar.
• Özel ihtiyaçları veya özel yetenekleri olan insanların keşfedilmesini sağlar.
• Bilimsel araştırma sürecini hızlandırır ve kesin sonuçlar verir.
• Söz konusu testler izmit psikolog tarafından kişisel amaçlara göre her birey için farklı farklı tamamlanır ve büyük olasılıkla doğru sonuçlara ulaştırır.

Psikolojik Testlerin Sınıflandırılması

Her hasta için farklı şekillerde tamamlanması gereken psikolojik testler yine farklı şekillerde sınıflandırılabilir. Psikolojik testlerin sınıflandırılmasında en temel amaç, testlerin kolay uygulanmasını sağlamak ve her bireyde doğru sonuçların elde edilmek istenmesidir.

Psikolojik testlerin sınıflandırmada birçok kriter kullanılabilir ve bu kriterler şu şekilde maddeler halinde söylenebilir;

• Temel test felsefesi türlerine göre sınıflandırma
• Ölçülmesi istenen davranışın niteliğine göre sınıflandırma,
• Yapılacak testin içeriği ve hissedilen sorunların çeşidine göre sınıflandırma
• Hastanın verdiği cevaplara göre test sınıflandırılması
• Uygulama şekli ve veri toplama yöntemine göre test sınıflandırması

Söz konusu test sınıflandırmaları, testin nasıl geliştirildiğini, kullanıldığını ve değerlendirildiğini belirleyen sınıflandırmalardır. Ayrıca psikolojik testler pegem tarafından bireyin davranış kalitesi açısından da test sınıflandırmamaları yapılıyor. Zeka, yetenek ve performans gibi güç testleri, bir bireyin davranışını rekabetçi bir bağlamda değerlendirerek ulaşabileceği en yüksek seviyeyi belirlemeyi amaçlar.

Psikolojik Testlerin Nitelikleri

Psikolojik testlerin nitelikleri ve uygulama yöntemlerinde geçerli olan standardizasyon, test ve puanlama sürecinin değişmezliğini ve objektifliğini gösterir. Burada uygulama koşulları ve ortamları, puan kriterleri ve test standartları birbirinin aynısıdır. Alanında uzman bir kurum tarafından yapılan resimli psikolojik testler son derece güvenlidir. Testin güvenirlik düzeyini artırmak için test sorularının açık bir şekilde ifade edilmesi, uygulanmasının ve puanının standart oranlarda olması ve test sorularının çoğaltılması gerekir.

Geçerlilik de bir testin ölçmek istediğini en doğru şekilde doğruluğunu gösterir. Bu alanda psikoeren izmit tüm testlerin geçerlilik düzeyinin, güvenirliğinin ve doğruluğunun en azami olması için tüm önlemleri almıştır.